In de kijker Beleidswerk
28/04/2021 - Vandaag werd in de Commissie Justitie van het federaal parlement een wetsvoorstel goedgekeurd dat het recht van broers en zussen om samen op te groeien moet verzekeren. In de praktijk worden kinderen nog te vaak van hun broers of zussen gescheiden als ze in de jeugdhulp worden geplaatst of als hun ouders scheiden. Dit wetsvoorstel is een eerste grote stap om zo weinig mogelijk kinderen nog zonder hun broers of zussen te laten opgroeien. Alleen in uitzonderlijke omstandigheden, als het in het belang van het kind is, zou dit nog mogen gebeuren.
© Katerina Ilievska
Op 20 november 2020, internationale kinderrechtendag, vroeg SOS Kinderdorpen voor het tweede jaar op rij om het fundamenteel recht van kinderen om niet van broers of zussen gescheiden te worden op te nemen in het Burgerlijk Wetboek. Uit een bevraging van de organisatie bij 97 jongeren met ervaring in jeugdhulp bleek dat 7 op de 10 onder hen niet samen opgroeide met één of meerdere van hun broers of zussen.
“Een uithuisplaatsing betekent vaak een ingrijpende verandering voor kinderen”, zegt Hilde Boeykens, directrice van SOS Kinderdorpen. “Ze verliezen hun thuis, de nabijheid van hun ouders. Dat ze daarbij ook hun broer of zus verliezen, komt daar nog eens bovenop.“
“Door dit wetsvoorstel aan te nemen, luistert de politiek naar de stem van duizenden kinderen in de jeugdhulp, die bovenal willen opgroeien zoals alle andere kinderen, samen met hun broers en/of zussen.”
De wettelijke verankering is een eerste grote stap, bevestigt Kinderrechtencommissaris Caroline Vrijens: “We krijgen klachten van kinderen die alle contact verloren met broer of zus. Dikwijls gaat het om kinderen in echtscheidingssituaties, maar ook kinderen die in de jeugdhulp opgroeien. In elke denkbare situatie is contact kunnen behouden met broers en zussen van belang, zeker wanneer het thuis moeilijk gaat.”
SOS Kinderdorpen is dankbaar dat het wetsvoorstel, dat de band moet beschermen, vandaag goedgekeurd is in de Commissie Justitie van het federaal parlement.
Het wetsvoorstel stond afgelopen zomer al op de agenda, toen om advies van de Raad van State werd gevraagd. De Raad van State is duidelijk: “Uit de rechtspraak van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens blijkt dat broers en zussen het recht hebben om niet van elkaar gescheiden te worden behoudens bijzondere omstandigheden. Alleen heel uitzonderlijke omstandigheden, in verband met het hoger belang van het kind, kunnen in principe leiden tot een verbreking van de gezinsband.” Dit voorjaar volgde een hoorzitting, waar heel wat belanghebbenden gehoord werden, familierechters, Pleegzorg, Agentschap Opgroeien. En ook SOS Kinderdorpen en het Kinderrechtencommissariaat, die vroegen om het wetsvoorstel aan te nemen.
SOS Kinderdorpen bracht er via videogetuigenissen de stem van jongeren die de situatie zelf hadden meegemaakt, waaronder Kristien, die een deel van haar jeugd in de Jeugdhulp opgroeide: “Toen ik elf was ben ik uit huis geplaatst. Daardoor ben ik niet samen kunnen opgroeien met mijn drie broers en zussen. Wij hebben een heel broze band, die veel sterker had kunnen zijn. Ik voel dat wat ik gemist heb, niet zo hoeft te zijn. Ik hoop dat het anders kan voor de kinderen en jongeren die na mij komen.”
© Katerina Ilievska
“We zijn ons ervan bewust dat het werk hier niet stopt. Ook in de praktijk moeten we de nodige stappen zetten om broers en zussen samen te houden. Vandaag wordt dat al geprobeerd, maar lukt het dikwijls niet. We zullen moeten evolueren naar een systeem dat hierop aangepast is”, aldus de Kinderrechtencommissaris. Nu moeten ook de nodige stappen worden gezet om het in de praktijk mogelijk te maken om broers en zussen samen te plaatsen.
“Agentschap Opgroeien en minister Beke hebben de kwestie hoog op hun agenda staan. Dat is een heel sterk signaal naar al die kinderen: ‘we zien jullie, we luisteren naar jullie, we zijn er voor jullie’”, concludeert Hilde.
“We weten uit onze eigen projecten dat samen opgroeien met broers en zussen écht een wereld van verschil betekent”, aldus Hilde.
“Kinderen ontwikkelen veel sociale en relationele vaardigheden dankzij de interactie met hun broers en zussen. De dynamiek tussen hen werkt als een ‘sociaal laboratorium’ waar ze vrij kunnen experimenteren. Ze zijn een bron van emotionele zekerheid en psychologische ondersteuning gedurende het hele leven. Dat motiveert ons om bij elke nieuwe plaatsing op zoek te gaan naar een manier om kinderen uit hetzelfde gezin samen op te vangen.”
Steun ons en help kinderen in nood!